ชื่อกิจกรรม

การพัฒนาวิทยาเขตโป่งสลอดในการเป็นศูนย์การเรียนรู้ทางด้านดาราศาสตร์และขึ้นทะเบียนเป็นเขตอนุรักษ์ฟ้ามืด ระยะที่ 1

กิจกรรมภายใต้ : 2568 (ยุทธ 5) โครงการที่ 43 : โครงการพัฒนาพื้นที่วิทยาเขตโป่งสลอดสู่การเป็นศูนย์การเรียนรู้เพื่อการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน
ประเภทกิจกรรม
การพัฒนาท้องถิ่น (บริการวิชาการ)
ผู้ดำเนินงาน
1. อาจารย์วริษา ปานเจริญ สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
หลักและเหตุผล

           เขตอนุรักษ์ท้องฟ้ามืด (Dark Sky Park) คือ พื้นที่สาธารณะ หรือพื้นที่ส่วนบุคคลที่มีความมืดของท้องฟ้าในเวลากลางคืนอยู่ในระดับที่สามารถสังเกตเห็นวัตถุบนท้องฟ้า เช่น ดาวเคราะห์ ดาวฤกษ์ กลุ่มดาว หรือทางช้างเผือกได้ด้วยตาเปล่า โดยการใช้แสงสว่างอย่างเหมาะสม ไม่ก่อให้เกิดมลภาวะทางแสง (Light Pollution) ที่ส่งผลต่อระบบนิเวศ และการสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์

           สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) รณรงค์ให้ประชาชนใช้แสงสว่างให้เกิดประโยชน์สูงสุดและส่งผลเสียน้อยที่สุด เพื่ออนุรักษ์ท้องฟ้ายามค่ำคืนภายใต้ชื่อ “Dark Sky in Thailand” หรือ “เขตอนุรักษ์ท้องฟ้ามืดในประเทศไทย” โดยมีเงื่อนไขว่าสถานที่นั้นต้องสามารถสังเกตเห็นดวงดาวในเวลากลางคืนได้อย่างชัดเจน ซึ่งในประเทศไทยมีทั้งอุทยานท้องฟ้ามืด ชุมชนอนุรักษ์ท้องฟ้ามืด เขตอนุรักษ์ท้องฟ้ามืดในพื้นที่ส่วนบุคคล เขตอนุรักษ์ท้องฟ้ามืดในพื้นที่ชานเมือง โดยสามารถจัดบริการการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ กิจกรรมดาราศาสตร์ และการให้ความรู้ด้านการอนุรักษ์ท้องฟ้ามืด ทำให้เกิดการจ้างงาน และเพิ่มรายได้ให้กับคนในชุมชน

           วิทยาเขตโป่งสลอดตั้งอยู่ในพื้นที่ที่ห่างไกลจากเมืองใหญ่และแหล่งกำเนิดแสงสว่างจำนวนมาก ทำให้มีโอกาสสูงที่จะมีท้องฟ้าที่มืดมิดและเหมาะสมสำหรับการสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ ซึ่งเป็นที่ตั้งที่เหมาะสมกิจกรรมทางดาราศาสตร์ รวมถึงมีบุคคลากรที่มีศักยภาพในการดำเนินกิจกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับดาราศาสตร์ ไม่ว่าจะเป็นในทางการศึกษา หรือการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ สามารถจัดตั้งหลักสูตรและกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับดาราศาสตร์ เพื่อให้นักศึกษาและประชาชนทั่วไปได้เรียนรู้และเข้าใจเกี่ยวกับอวกาศ อีกทั้งสามารถเป็นจุดดึงดูดนักท่องเที่ยวที่สนใจด้านดาราศาสตร์ เพื่อสร้างรายได้ให้กับชุมชน การนำวิทยาเขตโป่งสลอดให้เข้าสู่การขึ้นทะเบียนเขตอนุรักษ์ฟ้ามืด นับเป็นการลงทุนที่สำคัญยิ่งต่ออนาคตของทั้งมหาวิทยาลัยและชุมชนโดยรอบ การดำเนินการดังกล่าวไม่เพียงแต่เป็นการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติที่กำลังจะสูญหายไป แต่ยังเป็นการสร้างสรรค์นวัตกรรมทางการศึกษาและการวิจัยที่เป็นเอกลักษณ์ และส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงนิเวศอีกด้วย  ซึ่งในการดำเนินงานแบ่งออกเป็น 2 ระยะ ใช้เวลาโดยประมาณ 2 ปี ในปีที่หนึ่ง เป็นการจัดกิจกรรมทางดาราศาสตร์ ซึ่งเป็นหนึ่งในเงื่อนไขของการจัดตั้งเขตอนุรักษ์ฟ้ามืด รวมถึงเก็บข้อมูลเชิงแสงในพื้นที่ของวิทยาเขตโป่งสลอด แล้วจึงนำข้อมูลที่ได้ มาวิเคราะห์ความเป็นไปได้ เพื่อดำเนินการปรับปรุงให้สามารถยื่นขอจัดตั้งเขตอนุรักษ์ฟ้ามืด

วัตถุประสงค์

1. เพื่อพัฒนาพื้นที่ให้เป็นแหล่งเรียนรู้และค้นคว้าวิจัยทางด้านดาราศาสตร์

2. เพื่อสร้างแหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศที่น่าสนใจ เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจของชุมชนและสร้างรายได้ให้กับมหาวิทยาลัย

พื้นที่เป้าหมาย
# พื้นที่ ตำบล อำเภอ จังหวัด
1 วิทยาเขตโป่งสลอด หนองกะปุ บ้านลาด เพชรบุรี
กิจกรรมย่อย

ระยะเวลาดำเนินงาน (Date)

( ไตรมาส 4) 21 ม.ค. 2568 - 31 ส.ค. 2568

กลุ่มเป้าหมาย (Target)

  1. ดาราศาสตร์ไปยังโรงเรียนต่างๆ และผู้ที่สนใจ 100 คน

วิธีการดำเนินงาน (Process)

  1. ลงพื้นที่เก็บข้อมูลด้านแสงสว่างในพื้นที่วิทยาเขตโป่งสลอด
  2. ส่งแบบสำรวจความต้องการในการเรียนรู้ด้านดาราศาสตร์ไปยังโรงเรียนต่างๆ
  3. สังเคราะห์ข้อมูลจากข้อ (1) และ (2) เพื่อวางแผนการอบรมเชิงปฏิบัติการจัดทำหลักสูตรในการเรียนรู้ด้านดาราศาสตร์
  4. จัดการอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เกี่ยวกับการสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ การถ่ายภาพวัตถุท้องฟ้า แก่นักเรียนในพื้นที่ใกล้เคียงหรือผู้ที่สนใจ เพื่อให้เกิดองค์ความรู้ในด้านดาราศาสตร์

ผลผลิต (Output)

  1. จำนวนผู้เข้าร่วมกิจกรรม 290 คน

ผลลัพธ์ (Outcome)

  1. มหาวิทยาลัยราชภัฏได้ใช้ศักยภาพในการบูรณาการองค์ความรู้หรือนวัตกรรม ร่วมกับชุมชนในการบริหารจัดการทรัพยากร การแก้ปัญหาและการใช้ประโยชน์ในพื้นที่อย่างเป็นระบบ เรื่อง ดาราศาสตร์

ผลกระทบ (Impact)



รายละเอียดผลกระทบ (Impact Detail)


งบประมาณที่ใช้ (Budget)

60,400.00 บาท / Baht
ผลการดำเนินกิจกรรม






ปัญหาและอุปสรรค ในการจัดกิจกรรมดูดาว คือ สภาพอากาศ เนื่องจากระหว่างไตรมาส3 และ 4 ไม่สามารถจัดกิจกรรมดูดาวได้เลย



ตัวชี้วัดกิจกรรมหลัก
ตัวชี้วัด เป้าหมาย ผลที่ได้ รายละเอียด
1) จำนวนศูนย์การเรียนรู้ภายในวิทยาเขตเพื่อการเรียนรู้ตลอดชีวิต 3 ศูนย์ 0 ศูนย์
2) จำนวนหลักสูตรการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมศูนย์การเรียนรู้วิทยาเขตโป่งสลอด 3 หลักสูตร 1 หลักสูตร หลักสูตรในการเรียนรู้ด้านดาราศาสตร์ในหัวข้อ การสังเกตการณ์วัตถุท้องฟ้า